GiaoThuc.comGiao Thức
Hạ tầng Internet và ai đặt chuẩn

Anycast là gì: một địa chỉ IP có mặt ở nhiều nơi cùng lúc

Anycast cho nhiều máy chủ ở nhiều nơi dùng chung một địa chỉ IP, mạng tự đưa bạn tới điểm gần nhất theo định tuyến. Bài giải thích cơ chế, ứng dụng, giới hạn.

Top-down view of a long table in a Hue university lab with several small identical servers spaced apart, linked by teal cables to one central switch, soft overhead light

Anycast là cách cho nhiều máy chủ đặt ở nhiều nơi trên thế giới cùng dùng chung một địa chỉ IP; khi bạn gửi gói tin tới địa chỉ đó, hệ thống định tuyến của Internet tự đưa gói tin tới một trong các máy chủ, thường là máy "gần" bạn nhất theo đường đi của mạng. Bạn không cần biết có bao nhiêu bản sao, chúng đặt ở đâu; bạn chỉ gõ một địa chỉ.

Nhờ anycast, một dịch vụ phân giải tên miền công cộng trả lời bạn từ máy chủ trong khu vực thay vì từ bên kia đại dương, các máy chủ gốc của hệ thống tên miền có hàng trăm bản sao dù chỉ có mười ba tên gọi, và một cuộc tấn công dồn dập bị chia nhỏ ra nhiều nơi thay vì đổ vào một điểm. Bài này giải thích anycast hoạt động bằng gì, vì sao "gần nhất" không phải tính theo cây số, và những giới hạn mà người thiết kế phải biết.

Hình ảnh đời thường: một số tổng đài, nhiều trạm trực

Bạn gọi một số cứu hộ giao thông chung toàn quốc. Dù gọi từ Nghệ An hay An Giang, bạn đều bấm cùng một số, nhưng cuộc gọi được nối tới trạm trực gần khu vực bạn đang đứng chứ không phải một tổng đài duy nhất ở thủ đô. Người gọi không cần biết có bao nhiêu trạm trực, chỉ cần nhớ một số.

Anycast làm điều tương tự ở tầng địa chỉ IP. Bình thường một địa chỉ IP chỉ thuộc về một máy, gọi là unicast: gói tin gửi tới đâu thì tới đúng một nơi. Ngoài ra còn broadcast — gửi cho mọi máy trong một mạng cục bộ — và multicast — gửi cho một nhóm máy đã đăng ký nhận. Anycast là loại thứ tư: gửi tới một nhóm máy dùng chung địa chỉ, nhưng chỉ một máy trong nhóm nhận gói tin, là máy mà định tuyến đưa tới.

Điểm khác cốt lõi so với cách phân tải thông thường là anycast không cần thiết bị trung tâm nào quyết định "bạn đi trạm nào". Quyết định ấy nằm rải rác trong hàng nghìn bộ định tuyến trên đường đi, mỗi bộ chỉ làm đúng việc quen thuộc là chọn tuyến tốt nhất tới một tiền tố địa chỉ.

Anycast được dựng thế nào trên Internet

Trên Internet công cộng, anycast thường được làm bằng BGP. Các bước dưới đây mô tả nguyên lý, với số liệu là ví dụ giả định:

  1. Nhà vận hành có một tiền tố địa chỉ riêng, ví dụ 198.51.100.0/24, và một ASN, ví dụ AS64505.
  2. Họ đặt máy chủ giống hệt nhau ở nhiều địa điểm — chẳng hạn Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Singapore, Tokyo — mỗi máy cấu hình cùng địa chỉ dịch vụ 198.51.100.53.
  3. Tại mỗi địa điểm, bộ định tuyến của họ quảng bá cùng tiền tố 198.51.100.0/24 qua BGP cho các mạng láng giềng tại chỗ.
  4. Mỗi mạng trên Internet nhận được nhiều tuyến tới cùng tiền tố, đến từ những hướng khác nhau. Như với mọi tiền tố khác, mỗi bộ định tuyến chọn một tuyến tốt nhất theo chính sách của nó.
  5. Gói tin của bạn đi theo tuyến mà mạng của bạn đã chọn và tới địa điểm ở đầu kia tuyến đó. Người dùng ở mạng khác có thể tới địa điểm khác, dù gửi tới cùng địa chỉ.
  6. Mỗi địa điểm có cơ chế kiểm tra sức khoẻ dịch vụ: nếu máy chủ tại chỗ hỏng, bộ định tuyến rút tuyến về. Các mạng láng giềng chọn lại tuyến tới địa điểm khác, lưu lượng tự dời đi.

Như vậy anycast không phải một giao thức riêng mà là cách dùng giao thức định tuyến sẵn có. Vì quy tắc lọc phổ biến trên Internet thường không nhận tiền tố IPv4 nhỏ hơn /24 hay IPv6 nhỏ hơn /48, tiền tố dùng cho anycast thường có kích thước ít nhất như vậy.

"Gần nhất" theo định tuyến, không theo bản đồ

Một hiểu lầm hay gặp là anycast luôn đưa bạn tới máy chủ gần nhất về địa lý. Thực tế, BGP chọn tuyến theo chính sách của từng mạng: ưu tiên tuyến từ khách hàng, rồi từ peer, rồi từ nhà cung cấp transit; sau đó mới xét độ dài đường đi AS và vài tiêu chí khác. Không có tiêu chí nào trong số đó là khoảng cách tính bằng cây số hay độ trễ đo được.

Ví dụ giả định: dịch vụ có trạm ở TP Hồ Chí Minh và ở Singapore. Nhà cung cấp của bạn ở Cần Thơ không peering với mạng đặt trạm TP Hồ Chí Minh, nhưng lại mua transit từ một mạng có peering với trạm Singapore. Kết quả là gói tin của bạn bay sang Singapore dù trạm trong nước chỉ cách vài trăm cây số. Với người dùng ở mạng khác có peering tại chỗ, cùng địa chỉ ấy lại trả lời từ TP Hồ Chí Minh.

Vùng người dùng mà một trạm anycast thu hút được gọi là vùng phủ (catchment) của trạm. Nhà vận hành anycast giỏi dành nhiều công sức điều chỉnh vùng phủ: chọn nơi đặt trạm có nhiều peering, dùng cộng đồng BGP để yêu cầu nhà cung cấp hạ ưu tiên một số tuyến, hay kéo dài đường đi AS ở trạm muốn bớt tải. Đây là việc đo đạc và tinh chỉnh liên tục, không phải cấu hình một lần là xong.

Anycast được dùng vào đâu

Hệ thống tên miền gốc. Có mười ba tên máy chủ gốc, từ A tới M, do mười hai tổ chức vận hành. Nhờ anycast, mỗi tên có nhiều bản sao trên khắp thế giới, tổng cộng hơn một nghìn điểm. Khi máy phân giải ở Việt Nam hỏi máy chủ gốc, câu trả lời thường đến từ một bản sao trong khu vực.

Dịch vụ phân giải tên miền công cộng. Các dịch vụ phân giải công cộng dùng một vài địa chỉ dễ nhớ nhưng có trạm ở nhiều nước. Truy vấn DNS ngắn, đa phần chạy trên UDP một gói đi một gói về, rất hợp với anycast.

Mạng phân phối nội dung. Nhiều mạng phân phối nội dung dùng anycast cho địa chỉ máy chủ biên: người dùng tự rơi vào trạm gần theo định tuyến, máy chủ biên trả nội dung đã lưu đệm hoặc kéo từ máy chủ gốc.

Hấp thụ tấn công từ chối dịch vụ. Khi lưu lượng tấn công đến từ máy bị chiếm quyền rải khắp thế giới, mỗi luồng đi theo định tuyến tới trạm gần nó. Cú dồn được chia ra nhiều trạm, mỗi trạm chỉ gánh một phần, thay vì một máy chủ duy nhất bị nhấn chìm. Đây là lý do anycast thành nền tảng của các dịch vụ chống tấn công.

Bên trong mạng doanh nghiệp. Doanh nghiệp có thể dùng anycast nội bộ cho máy chủ DNS ở nhiều chi nhánh: mọi máy trạm cấu hình cùng một địa chỉ, chi nhánh nào cũng hỏi được máy chủ gần mình, và khi một máy chủ hỏng thì tuyến tự rút.

Thiết kế một dịch vụ anycast: những câu hỏi phải trả lời trước

Dịch vụ có trạng thái hay không? Dịch vụ không giữ trạng thái giữa các yêu cầu, như trả lời DNS hay phát tệp tĩnh, hợp với anycast nhất. Dịch vụ cần phiên đăng nhập, giỏ hàng hay dữ liệu ghi thì phải tính cách đồng bộ giữa các trạm hoặc đưa phần ghi về một nơi.

Đặt trạm ở đâu? Trạm nên đặt ở nơi có nhiều mạng hiện diện và sẵn sàng peering, chẳng hạn trung tâm dữ liệu trung lập có điểm trao đổi lưu lượng. Một trạm đặt ở nơi chỉ có một nhà cung cấp transit sẽ có vùng phủ khó đoán.

Mỗi trạm chịu được bao nhiêu? Vì không điều khiển chính xác ai tới trạm nào, mỗi trạm phải có dư dung lượng để gánh thêm khi trạm bên cạnh rút tuyến, và đủ sức chịu phần lưu lượng tấn công rơi vào vùng phủ của nó.

Kiểm tra sức khoẻ ra sao? Cần cơ chế rút tuyến tự động khi dịch vụ tại trạm hỏng, nhưng không được quá nhạy: một trạm liên tục rút rồi quảng bá lại sẽ làm tuyến dao động, chính các kết nối TCP đang chạy bị đứt theo.

Đo vùng phủ bằng cách nào? Nhà vận hành cần điểm đo phân bố rộng để biết người dùng từ mạng nào đang tới trạm nào và với độ trễ bao nhiêu. Không đo thì không biết tinh chỉnh có tác dụng hay không.

Anycast so với các cách phân tải khác

Anycast không phải cách duy nhất để đưa người dùng tới máy chủ gần. Hai cách khác hay dùng kèm hoặc thay thế là DNS theo vùng và bộ cân bằng tải:

Cách làmQuyết định nằm ở đâuĐiểm mạnhĐiểm yếu
AnycastBộ định tuyến khắp InternetTự động, chịu lỗi nhanh, chia nhỏ tấn côngKhó điều khiển chính xác ai tới trạm nào
DNS theo vùngMáy chủ tên miền trả địa chỉ khác nhau theo nơi hỏiĐiều khiển chi tiết theo vùng, theo tảiPhụ thuộc vị trí máy phân giải, chịu ảnh hưởng thời gian lưu đệm
Bộ cân bằng tảiThiết bị hoặc phần mềm đứng trước cụm máy chủPhân tải đều, kiểm tra sức khoẻ từng máyChỉ trong một địa điểm, bản thân nó là điểm tập trung

Trong thực tế các hệ thống lớn thường xếp chồng: anycast đưa người dùng tới đúng khu vực, bên trong mỗi trạm có bộ cân bằng tải chia việc cho nhiều máy, và DNS theo vùng dùng cho những dịch vụ cần điều phối chi tiết hơn.

Giới hạn: kết nối dài và việc chuyển trạm giữa chừng

Anycast hợp nhất với giao dịch ngắn. Một truy vấn DNS qua UDP chỉ gồm một gói đi và một gói về; dù lần sau định tuyến đổi sang trạm khác cũng không sao. Với kết nối TCP, bên máy chủ giữ trạng thái kết nối: số thứ tự, cửa sổ, khoá phiên TLS. Nếu giữa chừng tuyến BGP thay đổi khiến các gói tiếp theo đi tới một trạm khác, trạm mới không biết gì về kết nối đó và sẽ trả gói đặt lại, kết nối đứt.

Trong thực tế tuyến BGP ổn định trong phần lớn thời gian, nên các trang web và tải tệp qua anycast vẫn chạy tốt; kết nối càng dài thì rủi ro càng lớn. Nhà vận hành giảm rủi ro bằng cách giữ tuyến ổn định, rút tuyến từ từ khi bảo trì, và để ứng dụng tự kết nối lại khi bị đứt. QUIC, với khả năng di chuyển kết nối, có hướng xử lý riêng nhưng vẫn cần trạm nhận biết được kết nối.

Khó khăn thứ hai là chẩn đoán. Khi người dùng báo "dịch vụ chậm", câu hỏi đầu tiên là họ đang tới trạm nào. Với máy chủ DNS, nhiều nhà vận hành hỗ trợ truy vấn để máy chủ tự xưng tên trạm, ví dụ lệnh dig hỏi bản ghi TXT tên hostname.bind trong lớp CH, hoặc tuỳ chọn NSID. Với dịch vụ khác, so sánh traceroute từ nhiều mạng là cách thông dụng. Chỉ thực hiện những phép thử này với dịch vụ công khai ở mức truy vấn bình thường, hoặc với hệ thống của chính bạn.

Câu hỏi thường gặp

Anycast có làm lộ vị trí thật của máy chủ không?

Không trực tiếp. Từ một mạng, bạn chỉ thấy trạm mà định tuyến của bạn dẫn tới, không thấy danh sách toàn bộ trạm. Muốn biết các trạm đặt ở đâu, người ta phải đo từ rất nhiều điểm khác nhau, và nhiều nhà vận hành tự công bố danh sách địa điểm của mình.

IPv6 có loại địa chỉ anycast riêng không?

Đặc tả kiến trúc địa chỉ IPv6 có định nghĩa anycast, nhưng địa chỉ anycast dùng chung không gian với unicast và không phân biệt được bằng cách nhìn địa chỉ. Trên Internet, anycast IPv6 vẫn làm theo cách quảng bá cùng tiền tố từ nhiều nơi như với IPv4.

Vì sao đổi mạng điện thoại sang Wi-Fi thì kết quả tra trạm DNS lại khác?

Hai mạng có nhà cung cấp khác nhau, chính sách peering khác nhau, nên tuyến tới tiền tố anycast cũng khác. Gói tin từ mỗi mạng đi theo tuyến mà mạng đó đã chọn và có thể tới hai trạm khác nhau của cùng một dịch vụ.

Doanh nghiệp nhỏ có tự làm anycast trên Internet được không?

Về nguyên tắc cần tiền tố địa chỉ riêng đủ lớn, ASN, nhiều địa điểm có kết nối BGP và đội vận hành theo dõi vùng phủ. Với doanh nghiệp nhỏ, dùng dịch vụ DNS hoặc phân phối nội dung có sẵn anycast thường hợp lý hơn tự xây.

Anycast có giúp tăng tốc mọi loại ứng dụng không?

Anycast giúp rút ngắn đường tới điểm phục vụ gần, nên lợi nhất cho truy vấn ngắn và nội dung lưu đệm được. Ứng dụng phải về một cơ sở dữ liệu trung tâm cho mỗi thao tác thì vẫn phụ thuộc đường từ trạm về trung tâm, anycast chỉ rút ngắn chặng đầu.

Máy chủ gốc DNS có mười ba cái thật không?

Có mười ba tên máy chủ gốc, nhưng nhờ anycast mỗi tên có nhiều bản sao đặt ở nhiều quốc gia. Con số mười ba xuất phát từ giới hạn kích thước câu trả lời DNS qua UDP thời kỳ đầu, còn số máy vật lý thực tế lớn hơn rất nhiều.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138